Sesli Okuma Değerlendirmesi
Okuma becerisini en iyi gösteren yollardan biri, çocuğun bir metni sesli okumasını dinlemektir. Bu değerlendirmede öğrenci sınıf düzeyine göre yazılmış bir metni sesli okur; okuma yalnızca cihazda kayda alınır. Sonra metni kendi cümleleriyle anlatır ve metne bakmadan soruları cevaplar. Ardından bir yetişkin (öğretmen ya da veli) kaydı dinleyerek okuma hatalarını kelime kelime işaretler, anlatmada söylenen fikirleri ve okumanın akıcılığını değerlendirir. Rapor; dakikada doğru okunan kelime sayısını, doğru okuma oranını, hata türlerini, duraklamaları, akıcılığı ve okuduğunu anlamayı sade bir dille anlatır ve metnin öğrenci için rahat mı, destekle mi okunabilir yoksa şimdilik zor mu olduğunu gösterir.
- yaklaşık 20 dakika
- 1.–8. sınıf
- 1 metin: sesli okuma, anlatma ve 5–8 soru
- Ücretsiz, hesap gerekmez
Neyi ölçer?
Doğru okuma (doğru okunan kelime oranı), okuma hızı (dakikada doğru okunan kelime), akıcılık (vurgu ve tonlama, öbekleme, düzgünlük, tempo), okuduğunu anlama (bilgi, çıkarım, kelime anlamı ve ana fikir soruları) ve yeniden anlatma.
Doğru okuma
Metindeki kelimelerin ne kadarının doğru okunduğu (kelime tanıma).
Okuma hızı
Bir dakikada doğru okunan kelime sayısı.
Akıcılık
Vurgu ve tonlama, anlamlı kelime gruplarıyla okuma, düzgünlük ve tempo.
Okuduğunu anlama
Metindeki bilgiyi bulma, çıkarım yapma, kelime anlamı ve ana fikir.
Yeniden anlatma
Metni kendi cümleleriyle anlatırken önemli fikirlerin ne kadarının söylendiği.
Ücretsiz raporda neler var?
- Öğrenciye ve yetişkine (veli ya da öğretmen) ayrı ayrı yazılmış iki rapor; ikisi de PDF olarak indirilebilir
- Metnin öğrenci için düzeyi: rahat, destekle ya da şimdilik zor; doğru okuma ve anlamaya göre
- Dakikada doğru okunan kelime, doğru okuma oranı ve okuma süresi
- İşaretlenmiş metin: hangi kelimede hangi hata yapıldı; hata türleri, kendi düzeltmeleri ve yanlış okunan kelimeler
- Okumanın ritmi: kayıttan ölçülen duraklamalar
- Akıcılık (vurgu ve tonlama, öbekleme, düzgünlük, tempo), soru türlerine göre anlama ve yeniden anlatma
- Bir sonraki değerlendirme için öneri: aynı, bir alt ya da bir üst sınıfın metni
- Sonucu dikkatle yorumlamayı gerektiren durumlar için uyarılar (ör. çok hızlı cevaplama)
- Norm durumu ve sonucun sınırları hakkında not
- Gelişim yol haritası: parmakla döndürülebilen üç boyutlu profil, okumanın yönlerine göre çalışma önerileri, okuma alışkanlığı için öneriler, veliye destek önerileri ve dört haftalık küçük adımlar
Cevaplar yalnızca raporu hazırlamak için kullanılır ve saklanmaz; raporun tek kopyası size verilen PDF’tir. Ses kaydı yalnızca cihazınızda kalır; sunucuya ya da başka bir yere gönderilmez.
Bilim kartı
Bu testin arkasında hangi araştırmaların durduğu ve nerede sınırlı olduğu.
- Dayandığı ölçek
- Özgün değerlendirme: sınıf düzeyine göre yazılmış metinlerin sesli okunması, yetişkinin kaydı dinleyerek okuma hatalarını işaretlemesi, yeniden anlatma ve anlama soruları (Ölçekhane, 2026). Akıcı okumanın üç yönü (doğruluk, hız, vurgu ve tonlama) Ulusal Okuma Paneli’nin (2000) tanımına dayanır.
- Türkçe sürüm
- Metinler, sorular ve derecelendirmeler doğrudan Türkçe yazılmıştır; çeviri değildir.
- Güvenirlik
- Değerlendirme pilot aşamadadır. Metinlerin sınıf düzeyine uygunluğu, soruların madde analizi ve iki dinleyicinin işaretlemelerinin ne kadar uyuştuğu henüz incelenmedi.
- Norm durumu
- Bu değerlendirmenin Türkiye normu yoktur; sonuçlar akranlarla karşılaştırılmaz. Metnin öğrenci için düzeyi Ölçekhane’nin pilot ölçütlerine göre belirlenir: Doğru okunan kelime oranı %97 ve üzerindeyse rahat, %90–96 arasındaysa destekle, %90’ın altındaysa zor; sorularda doğru oranı %80 ve üzerindeyse rahat, %60–79 arasındaysa destekle, %60’ın altındaysa zor. İkisinden düşük olanı metnin düzeyidir. 1–4. sınıflarda okuma hızı, Türkiye’de yayımlanmış bir çalışmadaki ortalamayla yalnızca kaba bir fikir vermek için karşılaştırılır.
- Yaş ve sınıf
- 1–8. sınıflar için. Her sınıfa üç metin vardır; öğrenci kendi sınıfının ya da bir alt ve bir üst sınıfın metnini okuyabilir. 1. sınıf metinleri ikinci dönem için yazılmıştır. Değerlendirmeyi bir yetişkin (öğretmen ya da veli) yapar.
- Kullanım izni
- Özgün içerik: metinler, sorular ve derecelendirmeler Ölçekhane’ye aittir.
- Sınırlılıklar
- Okuma hatalarını dinleyen yetişkin işaretler: İki dinleyici aynı okumayı biraz farklı işaretleyebilir. Kaydı gerektiğinde yavaşlatıp yeniden dinleyerek işaretlemek bu farkı azaltır.
- Tek bir metne dayanır; konuya ilgi, metnin türü ve o günkü yorgunluk sonucu etkileyebilir. Gelişimi izlemek için farklı metinlerle tekrarlanmalıdır.
- Uygulama konuşmayı tanımaz; ses kaydından yalnızca süre ve duraklamalar ölçülür. Bu ölçümler arka plan gürültüsünden etkilenebilir.
- Okuma güçlüğü (disleksi) gibi bir durumu teşhis etmez. Kalıcı zorluk görülürse okulun rehberlik servisiyle görüşülmelidir.
- Kaynakça
- National Reading Panel (2000). Report of the National Reading Panel: Teaching children to read. National Institute of Child Health and Human Development.
- Kuhn, M. R. ve Stahl, S. A. (2003). Fluency: A review of developmental and remedial practices. Journal of Educational Psychology, 95(1), 3–21.
- Gough, P. B. ve Tunmer, W. E. (1986). Decoding, reading, and reading disability. Remedial and Special Education, 7(1), 6–10.
- Erden, G., Kurdoğlu, F. ve Uslu, R. (2002). İlköğretim okullarına devam eden Türk çocuklarının sınıf düzeylerine göre okuma hızı ve yazım hataları normlarının geliştirilmesi. Türk Psikiyatri Dergisi, 13(1), 5–13.
Bu test ücretsiz.
Hesap açmadan çözün. Cevaplarınız saklanmaz; rapor ekranda gösterilir ve PDF olarak size verilir.