İçeriğe geç

Üç boyutlu atlas

Beyin gezgini

Beynin 66 yapısı tek bir modelde. Döndür, yakınlaştır, katmanları aç-kapa, istediğin yerden kes ya da parçalara ayır. Bir yapıya dokununca adı, Latince adı ve görevi açılır.

Üç boyutlu beyin hazırlanıyor

Bu sahnedeki yapılar:

  • Üst frontal girus (sol): Frontal (alın) lobun en üstteki kıvrımı. Frontal lobun ön bölümü olan prefrontal kabuk; planlama, geleceği düşünme, akıl yürütme ve kısa süreli bellekle ilişkilidir.
  • Üst frontal girus (sağ): Frontal (alın) lobun en üstteki kıvrımı. Frontal lobun ön bölümü olan prefrontal kabuk; planlama, geleceği düşünme, akıl yürütme ve kısa süreli bellekle ilişkilidir.
  • Orta frontal girus (sol): Frontal lobun ortadaki kıvrımı; prefrontal kabuğun bir parçasıdır.
  • Orta frontal girus (sağ): Frontal lobun ortadaki kıvrımı; prefrontal kabuğun bir parçasıdır.
  • Alt frontal girus (sol): Frontal lobun alt kıvrımı. İnsanların büyük çoğunluğunda sol yarımküredeki bu kıvrım, konuşmayı üretmeye yardım eden Broca alanını taşır.
  • Alt frontal girus (sağ): Frontal lobun alt kıvrımı. İnsanların büyük çoğunluğunda sol yarımküredeki bu kıvrım, konuşmayı üretmeye yardım eden Broca alanını taşır.
  • Presantral girus (sol): Birincil motor kabuk bu kıvrımdadır: istemli hareket komutları buradan çıkar. Sağ yarımküredeki kıvrım ağırlıklı olarak vücudun sol yarısını, soldaki sağ yarısını yönetir.
  • Presantral girus (sağ): Birincil motor kabuk bu kıvrımdadır: istemli hareket komutları buradan çıkar. Sağ yarımküredeki kıvrım ağırlıklı olarak vücudun sol yarısını, soldaki sağ yarısını yönetir.
  • Postsentral girus (sol): Birincil bedensel duyu (somatosensoriyel) kabuğu bu kıvrımdadır: dokunma, sıcaklık ve vücudun hareketiyle ilgili bilgiler buraya ulaşır. Merkezî oluk onu presantral girustan ayırır.
  • Postsentral girus (sağ): Birincil bedensel duyu (somatosensoriyel) kabuğu bu kıvrımdadır: dokunma, sıcaklık ve vücudun hareketiyle ilgili bilgiler buraya ulaşır. Merkezî oluk onu presantral girustan ayırır.
  • Üst parietal lobül (sol): Parietal (yan kafa) lobun üst bölümü. Parietal lob bedenden gelen duyuları birleştirir; okuma ve aritmetik gibi işlere de katkı verir.
  • Üst parietal lobül (sağ): Parietal (yan kafa) lobun üst bölümü. Parietal lob bedenden gelen duyuları birleştirir; okuma ve aritmetik gibi işlere de katkı verir.
  • Supramarjinal girus (sol): Parietal lobun alt bölümünde, yan yarığın arka ucunu kemer gibi saran kıvrım.
  • Supramarjinal girus (sağ): Parietal lobun alt bölümünde, yan yarığın arka ucunu kemer gibi saran kıvrım.
  • Angular girus (sol): Parietal lobun alt bölümünde, supramarjinal girusun arkasındaki kıvrım.
  • Angular girus (sağ): Parietal lobun alt bölümünde, supramarjinal girusun arkasındaki kıvrım.
  • Üst temporal girus (sol): Temporal (şakak) lobun en üst kıvrımı. Kulaktan gelen bilgiyi alan birincil işitme kabuğu bu kıvrımın üst yüzündedir. Çoğu insanda sol yarımküredeki arka bölümü, dili anlamayla ilişkili Wernicke alanını içerir.
  • Üst temporal girus (sağ): Temporal (şakak) lobun en üst kıvrımı. Kulaktan gelen bilgiyi alan birincil işitme kabuğu bu kıvrımın üst yüzündedir. Çoğu insanda sol yarımküredeki arka bölümü, dili anlamayla ilişkili Wernicke alanını içerir.
  • Orta temporal girus (sol): Temporal lobun ortadaki kıvrımı; lobun yan yüzünün büyük bölümünü oluşturur.
  • Orta temporal girus (sağ): Temporal lobun ortadaki kıvrımı; lobun yan yüzünün büyük bölümünü oluşturur.
  • Alt temporal girus (sol): Temporal lobun alt kenarındaki kıvrım; beynin alt yüzüne doğru kıvrılır.
  • Alt temporal girus (sağ): Temporal lobun alt kenarındaki kıvrım; beynin alt yüzüne doğru kıvrılır.
  • Fusiform girus (sol): Temporal ve oksipital lobların alt yüzünde uzanan kıvrım. Yüzlere bakarken belirgin biçimde çalışan bir bölge bu kıvrımdadır.
  • Fusiform girus (sağ): Temporal ve oksipital lobların alt yüzünde uzanan kıvrım. Yüzlere bakarken belirgin biçimde çalışan bir bölge bu kıvrımdadır.
  • Oksipital lob (sol): Beynin en arkasındaki lob. Gözden gelen görüntüler burada, birincil görme kabuğunda işlenir.
  • Oksipital lob (sağ): Beynin en arkasındaki lob. Gözden gelen görüntüler burada, birincil görme kabuğunda işlenir.
  • İnsula (sol): Yan yarığın derinliğinde, frontal, parietal ve temporal lobların kapakçıkları altında gizlenen kabuk bölgesi. Vücudun iç durumunu algılamada (iç algı) rol alır.
  • İnsula (sağ): Yan yarığın derinliğinde, frontal, parietal ve temporal lobların kapakçıkları altında gizlenen kabuk bölgesi. Vücudun iç durumunu algılamada (iç algı) rol alır.
  • Singulat girus (sol): Korpus kallozumun üstünde bir kuşak gibi uzanan kıvrım; limbik lobun bir parçasıdır.
  • Singulat girus (sağ): Korpus kallozumun üstünde bir kuşak gibi uzanan kıvrım; limbik lobun bir parçasıdır.
  • Parahipokampal girus (sol): Temporal lobun iç-alt yüzünde, hipokampusun hemen yanında uzanan kıvrım; limbik lobun bir parçasıdır.
  • Parahipokampal girus (sağ): Temporal lobun iç-alt yüzünde, hipokampusun hemen yanında uzanan kıvrım; limbik lobun bir parçasıdır.
  • Kaudat çekirdek (sol): Yan karıncığın duvarında C harfi gibi kıvrılan çekirdek. Putamenle birlikte striatumu oluşturur; bazal çekirdeklerin bir parçası olarak hareketin başlatılmasını düzenler.
  • Kaudat çekirdek (sağ): Yan karıncığın duvarında C harfi gibi kıvrılan çekirdek. Putamenle birlikte striatumu oluşturur; bazal çekirdeklerin bir parçası olarak hareketin başlatılmasını düzenler.
  • Putamen (sol): Bazal çekirdeklerin en dıştakisi. Kaudat çekirdekle birlikte striatumu oluşturur ve hareketin düzenlenmesinde rol alır.
  • Putamen (sağ): Bazal çekirdeklerin en dıştakisi. Kaudat çekirdekle birlikte striatumu oluşturur ve hareketin düzenlenmesinde rol alır.
  • Globus pallidus (sol): Putamenin iç yanında duran bazal çekirdek; hareketin düzenlenmesinde rol alır.
  • Globus pallidus (sağ): Putamenin iç yanında duran bazal çekirdek; hareketin düzenlenmesinde rol alır.
  • Hipokampus (sol): Temporal lobun derininde, yan karıncığın alt boynuzunun tabanında uzanan yapı. Yeni bilgilerin uzun süreli belleğe kaydedilmesi için gereklidir.
  • Hipokampus (sağ): Temporal lobun derininde, yan karıncığın alt boynuzunun tabanında uzanan yapı. Yeni bilgilerin uzun süreli belleğe kaydedilmesi için gereklidir.
  • Amigdala (sol): Hipokampusun önünde, temporal lobun derinindeki badem biçimli çekirdek kümesi. Duygusal tepkilerde, korkunun öğrenilmesinde ve duygusal anılarda rol alır.
  • Amigdala (sağ): Hipokampusun önünde, temporal lobun derinindeki badem biçimli çekirdek kümesi. Duygusal tepkilerde, korkunun öğrenilmesinde ve duygusal anılarda rol alır.
  • Forniks (sol): Hipokampustan çıkıp kemer gibi kıvrılarak talamusa ve mamiller cisimlere uzanan beyaz cevher demeti; anıları hatırlamada rol alan bir devrenin parçasıdır.
  • Forniks (sağ): Hipokampustan çıkıp kemer gibi kıvrılarak talamusa ve mamiller cisimlere uzanan beyaz cevher demeti; anıları hatırlamada rol alan bir devrenin parçasıdır.
  • Forniks komissürü: İki yandaki forniks arasında karşıya geçen lifler.
  • Korpus kallozum: İki yarımküreyi birbirine bağlayan en büyük lif köprüsü; yaklaşık 200 milyon sinir lifi içerir ve yarımküreler arasındaki ana iletişim yoludur.
  • Ön komissür: İki yarımküreyi, özellikle temporal lobları ve koku bölgelerini birbirine bağlayan küçük lif demeti.
  • İç kapsül (sol): Kaudat çekirdek ile putamen arasından geçen kalın beyaz cevher bandı. Kabuktan beyin sapına ve omuriliğe inen ana hareket yolu buradan geçer.
  • İç kapsül (sağ): Kaudat çekirdek ile putamen arasından geçen kalın beyaz cevher bandı. Kabuktan beyin sapına ve omuriliğe inen ana hareket yolu buradan geçer.
  • Talamus (sol): Ara beynin büyük bölümünü oluşturan çekirdek kümesi. Koku dışındaki bütün duyusal bilgiler, kabuğa ulaşmadan önce talamustan geçer.
  • Talamus (sağ): Ara beynin büyük bölümünü oluşturan çekirdek kümesi. Koku dışındaki bütün duyusal bilgiler, kabuğa ulaşmadan önce talamustan geçer.
  • Hipotalamus: Talamusun altındaki küçük bölge. Vücudun iç dengesini (homeostaz) korur; otonom sinir sistemini ve hipofiz bezi aracılığıyla hormon sistemini yönetir.
  • Mamiller cisimler: Hipotalamusun arka-alt yüzündeki iki küçük yuvarlak çıkıntı; forniks yoluyla hipokampustan bilgi alan bellek devresinin bir durağıdır.
  • Hipofiz bezi: Hipotalamusa ince bir sapla bağlı küçük bez. Hipotalamusun gönderdiği uyarıcı ve baskılayıcı hormonlara göre birçok hormon salgılar.
  • Epifiz bezi: Ara beynin arka-üst yüzündeki küçük bez. Akşam ışık azalınca daha çok melatonin hormonu salgılar; bu da uyku hâlini getirir.
  • Habenula: Epifiz bezinin hemen önünde duran, epitalamusa ait küçük yapı.
  • Arka komissür: Ara beyin ile orta beynin birleştiği yerde iki yanı birbirine bağlayan küçük lif demeti; göz bebeğinin ışık refleksi ve yukarı-aşağı bakış yollarıyla ilişkilidir.
  • Lateral genikulat cisim (sol): Talamusun görme istasyonu: görme yolundan gelen bilgiyi alır ve oksipital lobdaki görme kabuğuna iletir.
  • Lateral genikulat cisim (sağ): Talamusun görme istasyonu: görme yolundan gelen bilgiyi alır ve oksipital lobdaki görme kabuğuna iletir.
  • Medial genikulat cisim (sol): Talamusun işitme istasyonu: işitme bilgisini alır ve temporal lobdaki işitme kabuğuna iletir.
  • Medial genikulat cisim (sağ): Talamusun işitme istasyonu: işitme bilgisini alır ve temporal lobdaki işitme kabuğuna iletir.
  • Optik kiazma: İki görme sinirinin buluştuğu yer. Her gözde retinanın iç (burun tarafı) yarısından gelen lifler burada karşı tarafa geçer.
  • Optik traktus (sol): Optik kiazmadan sonra görme liflerinin aldığı ad; talamustaki lateral genikulat cisme uzanır.
  • Optik traktus (sağ): Optik kiazmadan sonra görme liflerinin aldığı ad; talamustaki lateral genikulat cisme uzanır.
  • Optik sinir (sol): İkinci kafa siniri: gözün retinasından çıkan liflerden oluşur ve görme bilgisini beyne taşır.
  • Optik sinir (sağ): İkinci kafa siniri: gözün retinasından çıkan liflerden oluşur ve görme bilgisini beyne taşır.
  • Orta beyin: Beyin sapının en üst bölümü. Arka yüzünde görme, işitme ve dokunma bilgisini birleştiren tepecikler bulunur; içinden beyin su yolu geçer.
  • Serebral pedinkül (sol): Orta beynin ön yüzündeki iki kalın sütun; kabuktan omuriliğe inen ana hareket yolu bunların içinden geçer.
  • Serebral pedinkül (sağ): Orta beynin ön yüzündeki iki kalın sütun; kabuktan omuriliğe inen ana hareket yolu bunların içinden geçer.
  • Üst tepecik (sol): Orta beynin arka yüzündeki üst tümsek. Görme, işitme ve dokunma uzayını birleştirir; gözleri bir sese ya da dokunuşa çevirmede rol alır.
  • Üst tepecik (sağ): Orta beynin arka yüzündeki üst tümsek. Görme, işitme ve dokunma uzayını birleştirir; gözleri bir sese ya da dokunuşa çevirmede rol alır.
  • Alt tepecik (sol): Orta beynin arka yüzündeki alt tümsek; beyin sapındaki işitme yolunun bir durağıdır.
  • Alt tepecik (sağ): Orta beynin arka yüzündeki alt tümsek; beyin sapındaki işitme yolunun bir durağıdır.
  • Pons: Beyin sapının ortadaki kabarık bölümü; beyinciği beyin sapına bağlayan ana bağlantıdır. Omurilik soğanıyla birlikte solunumun ve dolaşımın düzenlenmesine katkı verir.
  • Omurilik soğanı: Beyin sapının omuriliğe bağlanan en alt bölümü. Kalp atışını, kan basıncını ve solunumu düzenleyen merkezler buradadır.
  • Beyincik: Büyük beynin arkasında ve altında duran "küçük beyin". Beyin kütlesinin yaklaşık %10'u kadardır ama nöronlarının çoğunu taşır; hareketleri düzenler ve öğrenilmiş hareketlerde rol alır.

Yapı dizini

Büyük beyin (serebrum): Frontal (alın) lob

Üst frontal girus (üst alın kıvrımı) · Gyrus frontalis superior
Frontal (alın) lobun en üstteki kıvrımı. Frontal lobun ön bölümü olan prefrontal kabuk; planlama, geleceği düşünme, akıl yürütme ve kısa süreli bellekle ilişkilidir.
Orta frontal girus (orta alın kıvrımı) · Gyrus frontalis medius
Frontal lobun ortadaki kıvrımı; prefrontal kabuğun bir parçasıdır.
Alt frontal girus (alt alın kıvrımı) · Gyrus frontalis inferior
Frontal lobun alt kıvrımı. İnsanların büyük çoğunluğunda sol yarımküredeki bu kıvrım, konuşmayı üretmeye yardım eden Broca alanını taşır.
Presantral girus (ön merkez kıvrımı) · Gyrus precentralis
Birincil motor kabuk bu kıvrımdadır: istemli hareket komutları buradan çıkar. Sağ yarımküredeki kıvrım ağırlıklı olarak vücudun sol yarısını, soldaki sağ yarısını yönetir.

Büyük beyin (serebrum): Parietal (yan kafa) lob

Postsentral girus (arka merkez kıvrımı) · Gyrus postcentralis
Birincil bedensel duyu (somatosensoriyel) kabuğu bu kıvrımdadır: dokunma, sıcaklık ve vücudun hareketiyle ilgili bilgiler buraya ulaşır. Merkezî oluk onu presantral girustan ayırır.
Üst parietal lobül (üst yan kafa lobcuğu) · Lobulus parietalis superior
Parietal (yan kafa) lobun üst bölümü. Parietal lob bedenden gelen duyuları birleştirir; okuma ve aritmetik gibi işlere de katkı verir.
Supramarjinal girus (kenar üstü kıvrımı) · Gyrus supramarginalis
Parietal lobun alt bölümünde, yan yarığın arka ucunu kemer gibi saran kıvrım.
Angular girus (köşe kıvrımı) · Gyrus angularis
Parietal lobun alt bölümünde, supramarjinal girusun arkasındaki kıvrım.

Büyük beyin (serebrum): Temporal (şakak) lob

Üst temporal girus (üst şakak kıvrımı) · Gyrus temporalis superior
Temporal (şakak) lobun en üst kıvrımı. Kulaktan gelen bilgiyi alan birincil işitme kabuğu bu kıvrımın üst yüzündedir. Çoğu insanda sol yarımküredeki arka bölümü, dili anlamayla ilişkili Wernicke alanını içerir.
Orta temporal girus (orta şakak kıvrımı) · Gyrus temporalis medius
Temporal lobun ortadaki kıvrımı; lobun yan yüzünün büyük bölümünü oluşturur.
Alt temporal girus (alt şakak kıvrımı) · Gyrus temporalis inferior
Temporal lobun alt kenarındaki kıvrım; beynin alt yüzüne doğru kıvrılır.
Fusiform girus (iğ biçimli kıvrım) · Gyrus occipitotemporalis lateralis (gyrus fusiformis)
Temporal ve oksipital lobların alt yüzünde uzanan kıvrım. Yüzlere bakarken belirgin biçimde çalışan bir bölge bu kıvrımdadır.

Büyük beyin (serebrum): Oksipital (art kafa) lob

Oksipital lob (art kafa lobu) · Lobus occipitalis
Beynin en arkasındaki lob. Gözden gelen görüntüler burada, birincil görme kabuğunda işlenir.

Büyük beyin (serebrum): İnsula

İnsula (ada) · Insula (lobus insularis)
Yan yarığın derinliğinde, frontal, parietal ve temporal lobların kapakçıkları altında gizlenen kabuk bölgesi. Vücudun iç durumunu algılamada (iç algı) rol alır.

Büyük beyin (serebrum): Limbik lob

Singulat girus (kuşak kıvrımı) · Gyrus cinguli
Korpus kallozumun üstünde bir kuşak gibi uzanan kıvrım; limbik lobun bir parçasıdır.
Parahipokampal girus (hipokampus yanı kıvrımı) · Gyrus parahippocampalis
Temporal lobun iç-alt yüzünde, hipokampusun hemen yanında uzanan kıvrım; limbik lobun bir parçasıdır.

Büyük beyin (serebrum): derin yapılar ve beyaz cevher

Yarımkürenin beyaz cevheri · Substantia alba hemispherii cerebri
Kabuğun altında kalan, miyelinle kaplı aksonlardan oluşan beyaz bölge. Beynin bölgelerini birbirine bağlayan yolları taşır.
Kaudat çekirdek (kuyruklu çekirdek) · Nucleus caudatus
Yan karıncığın duvarında C harfi gibi kıvrılan çekirdek. Putamenle birlikte striatumu oluşturur; bazal çekirdeklerin bir parçası olarak hareketin başlatılmasını düzenler.
Putamen · Putamen
Bazal çekirdeklerin en dıştakisi. Kaudat çekirdekle birlikte striatumu oluşturur ve hareketin düzenlenmesinde rol alır.
Globus pallidus (soluk küre) · Globus pallidus
Putamenin iç yanında duran bazal çekirdek; hareketin düzenlenmesinde rol alır.
Hipokampus (deniz atı) · Hippocampus
Temporal lobun derininde, yan karıncığın alt boynuzunun tabanında uzanan yapı. Yeni bilgilerin uzun süreli belleğe kaydedilmesi için gereklidir.
Amigdala (badem çekirdek) · Corpus amygdaloideum
Hipokampusun önünde, temporal lobun derinindeki badem biçimli çekirdek kümesi. Duygusal tepkilerde, korkunun öğrenilmesinde ve duygusal anılarda rol alır.
Forniks (kemer) · Fornix
Hipokampustan çıkıp kemer gibi kıvrılarak talamusa ve mamiller cisimlere uzanan beyaz cevher demeti; anıları hatırlamada rol alan bir devrenin parçasıdır.
Forniks komissürü · Commissura fornicis
İki yandaki forniks arasında karşıya geçen lifler.
Korpus kallozum (nasırlı cisim) · Corpus callosum
İki yarımküreyi birbirine bağlayan en büyük lif köprüsü; yaklaşık 200 milyon sinir lifi içerir ve yarımküreler arasındaki ana iletişim yoludur.
Ön komissür · Commissura anterior
İki yarımküreyi, özellikle temporal lobları ve koku bölgelerini birbirine bağlayan küçük lif demeti.
İç kapsül · Capsula interna
Kaudat çekirdek ile putamen arasından geçen kalın beyaz cevher bandı. Kabuktan beyin sapına ve omuriliğe inen ana hareket yolu buradan geçer.

Ara beyin (diensefalon)

Talamus · Thalamus
Ara beynin büyük bölümünü oluşturan çekirdek kümesi. Koku dışındaki bütün duyusal bilgiler, kabuğa ulaşmadan önce talamustan geçer.
Hipotalamus · Hypothalamus
Talamusun altındaki küçük bölge. Vücudun iç dengesini (homeostaz) korur; otonom sinir sistemini ve hipofiz bezi aracılığıyla hormon sistemini yönetir.
Mamiller cisimler · Corpora mammillaria
Hipotalamusun arka-alt yüzündeki iki küçük yuvarlak çıkıntı; forniks yoluyla hipokampustan bilgi alan bellek devresinin bir durağıdır.
Hipofiz bezi · Hypophysis (glandula pituitaria)
Hipotalamusa ince bir sapla bağlı küçük bez. Hipotalamusun gönderdiği uyarıcı ve baskılayıcı hormonlara göre birçok hormon salgılar.
Epifiz bezi (kozalak bezi) · Glandula pinealis
Ara beynin arka-üst yüzündeki küçük bez. Akşam ışık azalınca daha çok melatonin hormonu salgılar; bu da uyku hâlini getirir.
Habenula · Habenula
Epifiz bezinin hemen önünde duran, epitalamusa ait küçük yapı.
Arka komissür · Commissura posterior
Ara beyin ile orta beynin birleştiği yerde iki yanı birbirine bağlayan küçük lif demeti; göz bebeğinin ışık refleksi ve yukarı-aşağı bakış yollarıyla ilişkilidir.
Lateral genikulat cisim · Corpus geniculatum laterale
Talamusun görme istasyonu: görme yolundan gelen bilgiyi alır ve oksipital lobdaki görme kabuğuna iletir.
Medial genikulat cisim · Corpus geniculatum mediale
Talamusun işitme istasyonu: işitme bilgisini alır ve temporal lobdaki işitme kabuğuna iletir.
Optik kiazma (görme çaprazı) · Chiasma opticum
İki görme sinirinin buluştuğu yer. Her gözde retinanın iç (burun tarafı) yarısından gelen lifler burada karşı tarafa geçer.
Optik traktus (görme yolu) · Tractus opticus
Optik kiazmadan sonra görme liflerinin aldığı ad; talamustaki lateral genikulat cisme uzanır.

Beyin sapı

Orta beyin · Mesencephalon
Beyin sapının en üst bölümü. Arka yüzünde görme, işitme ve dokunma bilgisini birleştiren tepecikler bulunur; içinden beyin su yolu geçer.
Serebral pedinkül (beyin sapçığı) · Pedunculus cerebri
Orta beynin ön yüzündeki iki kalın sütun; kabuktan omuriliğe inen ana hareket yolu bunların içinden geçer.
Üst tepecik · Colliculus superior
Orta beynin arka yüzündeki üst tümsek. Görme, işitme ve dokunma uzayını birleştirir; gözleri bir sese ya da dokunuşa çevirmede rol alır.
Alt tepecik · Colliculus inferior
Orta beynin arka yüzündeki alt tümsek; beyin sapındaki işitme yolunun bir durağıdır.
Pons (köprü) · Pons
Beyin sapının ortadaki kabarık bölümü; beyinciği beyin sapına bağlayan ana bağlantıdır. Omurilik soğanıyla birlikte solunumun ve dolaşımın düzenlenmesine katkı verir.
Omurilik soğanı (medulla) · Medulla oblongata
Beyin sapının omuriliğe bağlanan en alt bölümü. Kalp atışını, kan basıncını ve solunumu düzenleyen merkezler buradadır.

Beyincik (serebellum)

Beyincik (serebellum) · Cerebellum
Büyük beynin arkasında ve altında duran "küçük beyin". Beyin kütlesinin yaklaşık %10'u kadardır ama nöronlarının çoğunu taşır; hareketleri düzenler ve öğrenilmiş hareketlerde rol alır.

Karıncıklar

Yan karıncık (lateral ventrikül) · Ventriculus lateralis
Her yarımkürenin içinde C harfi gibi kıvrılan, beyin-omurilik sıvısıyla dolu boşluk.
Karıncıklar arası delik (Monro deliği) · Foramen interventriculare
Yan karıncıkları üçüncü karıncığa bağlayan açıklık.
Üçüncü karıncık · Ventriculus tertius
İki talamusun arasında, orta hatta duran dar boşluk.
Beyin su yolu (Sylvius kanalı) · Aqueductus mesencephali
Orta beynin içinden geçen ince kanal; üçüncü karıncığı dördüncü karıncığa bağlar.
Dördüncü karıncık · Ventriculus quartus
Beyincik ile pons ve omurilik soğanının üst bölümü arasındaki boşluk.

Kafa sinirleri

Optik sinir (görme siniri) · Nervus opticus (II)
İkinci kafa siniri: gözün retinasından çıkan liflerden oluşur ve görme bilgisini beyne taşır.

Atardamarlar

İç karotis arter · Arteria carotis interna
Boynun iki yanından kafatasına giren ve beyni besleyen iki ana atardamar çiftinden biri; dalları Willis halkasına katılır.
Vertebral arter · Arteria vertebralis
Boyun omurlarının içinden yükselen atardamar. İki vertebral arter birleşerek baziler arteri oluşturur.
Baziler arter · Arteria basilaris
İki vertebral arterin birleşmesiyle oluşan, ponsun ön yüzünde uzanan atardamar; beyin sapına ve beyinciğe dallar verir.
Ön beyin arteri · Arteria cerebri anterior
İç karotis arterin dalı; yarımkürenin iç yüzüne doğru ilerler. Willis halkasının bir parçasıdır.
Ön bağlantı arteri · Arteria communicans anterior
İki ön beyin arterini birbirine bağlayan kısa atardamar; Willis halkasının bir parçasıdır.
Orta beyin arteri · Arteria cerebri media
İç karotis arterin en büyük dalı; dalları yarımkürenin yan yüzünün büyük bölümüne yayılır.
Arka bağlantı arteri · Arteria communicans posterior
İç karotis arteri arka beyin arterine bağlar; Willis halkasının bir parçasıdır.
Arka beyin arteri · Arteria cerebri posterior
Baziler arterin uç dalı; beynin arka ve alt bölümlerine doğru ilerler. Willis halkasının bir parçasıdır.
Üst beyincik arteri · Arteria superior cerebelli
Baziler arterin üst ucuna yakın çıkan dal; beyinciğin üst yüzüne doğru ilerler.

Kafatası kemikleri

Alın kemiği (frontal kemik) · Os frontale
Alnı ve göz çukurlarının tavanını oluşturan kemik; frontal lobun önünü korur.
Yan kafa kemiği (parietal kemik) · Os parietale
Kafatasının tavanını ve yan duvarlarını oluşturan çift kemik.
Şakak kemiği (temporal kemik) · Os temporale
Kafatasının yan-alt duvarındaki çift kemik; işitme ve denge organlarını içinde taşır.
Art kafa kemiği (oksipital kemik) · Os occipitale
Kafatasının arka ve alt bölümünü oluşturan kemik; omurilik, tabanındaki büyük delikten geçer.
Kama kemiği (sfenoid kemik) · Os sphenoidale
Kafatası tabanının ortasında, kanatlarını açmış bir kelebeğe benzeyen kemik; hipofiz bezi üst yüzündeki çukurda oturur.
Kalbur kemiği (etmoid kemik) · Os ethmoidale
Burun boşluğunun tavanındaki süngerimsi kemik; koku liflerinin geçtiği delikli bir plak taşır.

Üç boyutlu model hakkında

Model: BodyParts3D, © The Database Center for Life Science licensed under CC Attribution 4.0 International (Japonya Yaşam Bilimleri Veri Merkezi; kaynak, lisans). Yalnızca beyin, damar ve kafatası parçaları alındı; eksenleri ve merkezi değiştirildi, dosyalar sitede hızlı açılsın diye sıkıştırıldı. Türkçe adlar, renkler ve açıklamalar Ölçekhane’nindir.

Model, yetişkin bir erkeğin üç boyutlu bütün vücut modelinden alınmış bir başvuru modelidir (Mitsuhashi ve ark., 2009). Her beyin biraz farklıdır; kıvrımların biçimi kişiden kişiye değişir. Bu sayfalar eğitim içindir, tanı ya da tedavi için kullanılmaz.

Mitsuhashi, N., Fujieda, K., Tamura, T., Kawamoto, S., Takagi, T., & Okubo, K. (2009). BodyParts3D: 3D structure database for anatomical concepts. Nucleic Acids Research, 37(Database issue), D782–D785. doi.org/10.1093/nar/gkn613